Raerd – Reduzum – Dearsum


Naast de dorpen in de Lege Geaën treft u in Mid-Fryslân nog meer kleine dorpjes aan.

Het dorpje Dearsum is na de schaatsoverwinningen van Ids Postma bijna wereldberoemd, terwijl het slechts 150 inwoners heeft. Links van de enige en ook nog doodlopende weg staat een breed eind-negentiende eeuwse  woning, waar de Friese dichter Douwe Kalma zijn jeugd heeft doorgebracht. Ook de 12e eeuwse kerk bevindt zich midden in het dorpje.
Het dorpje Raerd is een typisch terpdorp waar de kerk op het hoogste punt van de terp is gebouwd. Ten noorden van Raerd bevindt zich in het Raerder Bosk de Stinspoort van de voormalige Jongemastate. De state zelf is in 1912 afgebroken, maar in het bos zijn nog veel stinzenplanten te vinden.

Enkele kilometers buiten Raerd, op weg naar Reduzum, passeert u de Blauwe Tent. Dit wegrestaurant herinnert aan de periode rond 1906, toen ds. Boers als predikant hartstochtelijk streed voor verheffing van de arbeidersklasse en voor de geheelonthouding.De Overijsselsestraatweg vervolgend, komt u over de ‘Wite Brêge’, deze brug is enkele jaren geleden verhoogd tot 1.80 meter, waardoor een vaar- en schaatsverbinding van het Zwin met de Zwette is ontstaan.

Hierna komt u, bij de Trije Romers, Reduzum binnen. Aan de rechterkant van de weg stond in de vorige eeuw het bekende Grand Hotel ‘De Trije Romers’, waar in 1879 het Fries Rundvee Stamboek en het Fries Paarden Stamboek zijn opgericht; een kunstwerk met tekstplaten herinnert nu nog aan deze historische momenten. Als u op de Trije Romers rechtdoor gaat en het dorp en de ijsbaan rechts laat liggen, kunt u na de bebouwde reduzumkom linksaf slaan, de Nijlânsdyk op, die naar het beginpunt van het Zwettepaad leidt; al fietsend of wandelend langs de Zwette kunt u via het Weidumerhout en de Boksumerdam, in Leeuwarden komen. Gaat u op de Trije Romers rechtsaf het dorp in, dan vindt u hier naast een kern met oude huizen en boerderijen ook een nieuwbouwwijk, een nieuwe school met zonnepanelen, sportveld, winkels, een bank, speeltuinen en een dorpshaven, van waaruit men via het Zwin naar Grou, Sneek en Leeuwarden kan varen. Aansluitend aan de dorpshaven is de droge Haven, die enige jaren geleden, m.m.v. de Uitdaging in 2 dagen geheel opnieuw is ingericht; vanaf de Leugenbank heeft men een riant uitzicht over de haven en het Zwin. Voor een pauze onderweg kunt u vervolgens terecht bij café/bar ‘De Welp’aan de Haedstrjitte naast de ‘Prinsetún’. Hier springt ook de Vincentiuskerk in het oog. Via de Ayttawei, verlaat u het dorp en passeert daarbij het oude fabriekscomplex met woonhuis en arbeidershuizen, nog grotendeels in tact, maar wel met een andere functie; tegenwoordig biedt het gebouw ondermeer ruimte aan een bouw- en een tegelkachelbedrijf. De Ayttawei gaat verder over een bruggetje en leidt u via een tunnel onder Rijsweg 32 door richting Wirdum, Idaerd of Eagum/Wergea.